Thể thao - Đông và Tây ?

Nhớ lần mình lên Paris, đợt đó trùng World Cup đang diễn ra, nên cùng mấy người bạn đi cổ vũ cho đội tuyển Pháp trong trận đấu với đội nước nào đó quên mất tên rồi. Mọi người tập trung quanh một công viên rộng, ở đó chính quyền tổ chức chiếu trực tiếp trên màn hình rộng ngoài trời miễn phí. Họ kê sẵn những chiếc bàn lớn ngay ngắn, để mọi người có thể mang thức ăn, nước uống cho cả gia đình tới đó tụ họp, vừa ăn uống, vừa xem bóng. Mấy sinh viên Việt tụi mình cùng tham gia nhập hội. Tụi mình còn kiếm được một chiếc cờ Pháp mang theo làm công cụ cổ vũ. Hôm đó Pháp thắng đậm thì phải, 3-0 gì đó. Chỉ nhớ ấn tượng nhất hôm đó là sự khác nhau giữa phong cách cổ vũ của người Pháp gốc và những người nhập cư (trong đó có cả sinh viên nước ngoài như tụi mình). Mỗi lần đội Pháp ghi bàn hay suýt ghi bàn, những người nhập cư (nhận biết qua màu da sậm hơn) reo hò cuồng nhiệt, phất cờ rần rần, thậm chí còn nhảy lên bàn ôm vai bá cổ nhảy vô từ; còn những người Pháp chỉ vỗ tay, vui cười mà thôi. Tụi mình khi đó cứ ngạc nhiên: tại sao đội bóng của Pháp ghi bàn mà hò cười ruồi bình thản thế, du học sinh tại Pháp như mình thôi mà còn cổ vũ cho đội Pháp còn cuồng nhiệt hơn nhiều. Rõ là họ không biết xem bóng đá ?

Mình thì không dám rút ra kết luận là dân châu Âu ít mê bóng đá nói riêng hay thể thao nói chung so với dân châu Phi hay châu Á. Nhưng mình có thể khẳng định cách họ xem, ủng hộ thể thao, cũng như cách họ trực tiếp vận động thể thao thì có sự khác biệt lớn. Người châu Âu họ cao to một phần nhờ chế độ ăn, nguồn gen, nhưng một lý do quan trọng là họ vận động rất nhiều và thường xuyên. Họ luôn tranh thủ thời gian của bản thân cho vận động. Mấy thằng bạn, con bạn ở labo, cứ vài ngày trong tuần là nó mang áo quần thể dục lên labo để tranh thủ lúc 4h chiều là thay áo quần chạy một vòng khoảng 30 phút-1 tiếng, rồi quay lại labo tắm, thay áo quần và làm việc tiếp.

Phụ nữ Hồi Giáo Maroc, những đổi thay tích cực (2)

Đọc bài sau về "Thân phận phụ nữ Hồi giáo" của Charlie Nguyễn (http://sachhiem.net/CHARLIE/CN_TGHG/PhunuHG.php) để có thông tin chung trước khi mình chia sẽ những cảm nhận về phụ nữ Hồi giáo Maroc. Những phụ nữ Hồi giáo bị buộc phải tuân phục nhiều luật lệ vào loại hà khắc nhất thế giới: che mình, trùm khăn; bị chồng đánh đập; chế độ đa thế, không được đến trường; hạn chế đi lại; không được kinh doanh, lái xe; hạn chế đi lại, tiếp xúc....Ngoài nhiệm vụ cung cấp dịch vụ tình dục và đẻ con ra, hình như phụ nữ Hồi giáo xưa không có giá trị gì hơn.

Trong chuyến đi Maroc, một điều bất ngờ với mình là thấy mọi chuyện lớn nhỏ ngoài đường đều do đàn ông làm: từ buôn bán, thêu thùa, mở nhà hàng, lái xe....Tuy nhiên, như bài trước (http://langnhincuocsongmuguet.blogspot.fr/2015/06/kham-pha-maroc-e-nhin-ve-viet-nam-va.html), mình giới thiệu là Maroc do tiếp giáp với châu Âu, xưa lại bị Pháp, Tây Ban Nha bảo hộ nên cũng nhờ thế mà quyền tự do cũng như các tư tưởng tiến bộ của phương Tây đang ảnh hưởng rất lớn và làm thay đổi diện mạo và vai trò của phụ nữ Hồi giáo tại Maroc...Nhìn trên đường phố bạn sẽ thấy rất nhiều phụ nữ với những kiểu ăn mặt rất phong phú: có người vẫn tuân thủ mặc bộ đồ đen kín mít, chỉ lộ duy nhất mỗi đôi mắt để đi đường; có người thì che người, che tóc nhưng để lộ mặt nhưng mặc áo màu tối; có người thì lại mặc áo màu sặc sỡ; có người thì mặc áo quần như phương Tây...đặc biệt là các bạn nữ trẻ. Vì đang mùa festival âm nhạc thế giới tổ chức tại Fès, Maroc nên khách du lịch phương Tây đổ về Maroc rất nhiều (dân Tây thì lại thường ăn mặc thoải mái quần sọc, áo pull...) hòa giữa dòng phụ nữ đa phong cách của Maroc. Có lẽ cũng chính vì ảnh hưởng một phần từ những vị khách du lịch, mà phụ nữ hồi giáo Maroc đang ý thức dần quyền làm đẹp, quyền ăn mặc tự do, quyền ăn mặc sexy của mình. Và ở Maroc số phụ nữ ăn mặc quá đặc biệt như hình trong ảnh đã trở nên rất hiếm gặp. 

Ở những thành phố như Casablanca giàu có, người ta thậm chí con thấy thường xuyên hình ảnh những phụ nữ Maroc với phong cách sống hiện đại như một phụ nữ phương Tây, lái xe hơi đi làm việc. Thậm chí Maroc còn trở thành trung tâm tổ chức các buổi biểu diễn thời trang của thế giới...

Nhưng những thay đổi tích cực hôm nay mà người dân du lịch có thể chứng kiến trong giấy lát là kết quả của những nổ lực đấu tranh bền bỉ, dai dẳng của phụ nữ Maroc và những người dân tiến bộ.  

Khám phá Maroc để nhìn về Việt Nam và Thế giới (1)

Sau chuyến du lịch gần 10 ngày tại Vương quốc Maroc, đó là một chuyến hành trình dài, sâu sắc. Chuyến du lịch đưa đến những từ khóa để tìm hiểu sâu hơn một đất nước châu Phi với giàu giá trị văn hóa truyền thống, tâm linh, những cũng ẩn chứa trong nó sức mạnh và mong muốn của đổi thay và hòa nhập mạnh mẽ. Sẽ giành thời gian tìm hiểu thêm để bổ sung dần bài viết này theo thời gian.
 

Lịch sử - Thể chế chính trị

Vương quốc Maroc nằm phía bắc châu Phi. Thủ đô là Rabat. Các thành phố nổi tiếng về văn hóa là Fès, Meknes, Marrakech..là những thành phố trước đây là thủ đô Maroc. Nhưng thành phố rộng, phát triển nhất và đông dân nhất lại là Casablanca.

Văn hóa của Maroc chịu ảnh hưởng của văn hóa Ả rập, berber (một nhóm chủng tộc địa phương lâu đời nhất), và văn hóa của vùng sa mạc sahara- Châu Phi. Và vì vị trí tiếp giáp với châu Âu, trong quá khứ từng bị một số nước châu Âu cai quản như Pháp, Tây Ban Nha trong vòng hơn 40 năm (1912-1956) nên văn hóa của Maroc cũng có sự ảnh hưởng sâu rộng của châu Âu. Các phong trào giải phóng dân tộc bắt đầu nở rộ từ năm 1930 và Maroc chính thức giành được độc lập từ 1956. Trong giai đoạn này Maroc được cai trị bởi Vua Haissan II, một vị vua có chủ nghĩa dân tộc lớn, nên Pháp đã đày ông ra đảo ở. Nhưng sau đó vì sức ép của dân chúng đã buộc phải trao lại vương quyền cho ông. Năm 1971, vua Haissan II đã lãnh đạo một cuộc "hành quân xanh" với 350.000 dân Maroc hành quân không mang theo vũ khí vượt qua biên giới giữa Maroc và vùng sa mạc Sahara đang bị quân Tây Ban Nha chiếm đóng. Nhưng những xung đột và đồng thuận về sở hữu vùng Sahara vẫn không đạt được.

Đến thời Vua Mohammed VI (con của Haissan II) lên ngôi từ năm 1999, đã tiến hành hiện đại hóa đất nước với chủ trương tự do hóa kinh tế và xã hội, thúc đẩy dân chủ. Mặc dù hiểu rõ sâu sắc cần phải đổi mới bởi Vua Mohammed VI để đáp ứng lại đòi hỏi, quan ngại của cộng đồng quốc tế, những nhà dân chủ vẫn tiếp tục kêu gọi một cuốc đổi mới sâu rộng hơn trong hiện tại.

Maroc đến nay vẫn là một nước quân chủ lập hiến. Nghĩa là được lãnh đạo bởi vua cùng với quốc hội do dân bầu chọn. Quyền lực trong tay quốc hội do đảng chiếm đa số ghế đứng đầu. Không giống với các chế độ quân chủ lập hiện Anh, Canada...(quyền hạn của vua rất hạn chế), vua Maroc nắm giữ quyền lực hành pháp và lập pháp lớn, đặc biệt là chỉ huy quân đội, các vấn đề đối ngoại và tôn giáo. Quyền hành pháp do chính phủ nắm, quyền lập pháp do chinh phủ và hai nghị viện, các hội đồng nhân dân nắm. Vua có quyền giải tán quốc hội sau khi tham vấn ý kiến của thủ tướng và chủ tịch quốc hội.  

Kinh tế

Nguồn thu nhập chính của Maroc là nông nghiệp, công nghiệp khai khoáng (phosphate) và du lịch, ngoài ra còn có tài nguyên biển vì phía bắc giáp Địa Trung Hải, phiá tây bắc giáp Biển Đại Tây Dương. Maroc có nạn thất nghiệp cao 10% và nợ nước ngoài lớn, gần 20 tỉ USD hay nửa thu nhập GDP. Dù kinh tế thương mại có nhiều khuyết tật nhưng nhờ nguồn ngoại hối và du lịch đã giúp một phần cho sự phát triển của đất nước.

Nông nghiệp

Chiếm 14% thu nhập GDP và có 40-50% dân làm trong nông nghiệp. Khó khăn lớn nhất để phát triển nông nghiệp tại Maroc là hệ thống tưới tiêu do thời tiết khô. Nhiều mặt hàng nông nghiệp của Maroc đã được xuất sang châu Âu, đặc biệt  rau quả.

Năng lượng

Năm 2008, khoảng 50% điện được cung cấp từ than đá. Tuy nhiên, vì nhu cầu năng lượng tăng cao, nên một luật mới thông qua khuyết khích người dân chuyển sang dùng các dạng năng lượng khác, bao gồm cả các nguồn năng lượng tái hồi được như năng lượng mặt trời, dùng khí gas tự nhiên. Maroc đã cho xây dựng các trại chuyển hóa năng lượng mặt trời lớn để giảm phụ thuộc vào năng lượng dầu mỏ và cuối cùng nhằm xuất điện bán cho Châu Âu.

Thuốc phiện

Cannabis được trồng và bán, đóng góp 0.57% thu nhập GDP. 80% Canabis tiêu thụ tại châu Âu là được trồng ở Maroc. Maroc còn là vị trí trung chuyển cocaine từ Nam Phi đến Tây Âu.

Giao thông

Hệ thống đường, tàu xe ở Maroc phát triển nhanh và khá hệ thống, có kế hoạch. Dự án xây dựng đường tàu hỏa tốc độ cao của công ty đường sắt quốc gia Maroc ONCF nhằm xây dựng 1.500km đường ray mới trước năm 2035. Hiện tại việc khởi công đã tiến hành từ năm 2011 và đưa vào hoạt động vào cuối năm 2015. Dự tính vận chuyển 8 triệu lượt khách mỗi nằm.

Tàu điện: ở thành phố Casablaca đã xây dựng đường tàu điện đầu tiên

Hệ thống đường - cây xanh: Mỗi thành phố Maroc thường chia làm 2 vùng: thành phố cổ và thành phố mới. Thành phố cổ hầu như vẫn giữ nguyên mọi kiến trúc, kết cấu xưa cũ để biến thành một trung tâm văn hóa, thu hút khách du lịch nước ngoài. Còn vùng thành phố mới được xây dựng hiện đại, quy cũ hơn, với những con đường khá rộng. Hệ thống cây xanh trên đường khá đồng bộ, đẹp mắt.

Taxis: điều lạ kì là ở Maroc người dân rất hiếm dùng xe đạp và xe máy, mà phương tiện phổ biến nhất tại các thành phố là taxis và xe hơi. Giá đi xe taxis khá rẻ. Và người dân thường có thói quen đi chung taxis để giảm chi phí. Đồng thời xe taxis cũng đủ các loại, hiện đại có nhưng đa số là xe taxis cũ nên giá thành cảng rẻ. Hơn nữa, có hỏi một bác lái taxis thì bác bảo cảnh sát giao thông rất hiếm khi thổi còi hay phạt dân lái taxis. Nhìn xe và áo quần của những bác lái taxis đều gợi lên đây là một phương tiện giao thông giá rẻ bất ngờ. Có lẽ tư duy đi xe taxis thay vì đi xe máy sẽ là bước khác biệt với dân VN và sẽ là lợi thế của Maroc trong tương lai, để đổi thay từ người lái xe taxis thành người một doanh nhân lái xe hơi riêng chăng ?

Hệ thống xe bus, xe tốc hành giữa các thành phố, xe đưa đón học sinh đến trường khá nhiều và người dân cũng sử dụng khá nhiều, đặc biệt là sinh viên, học sinh.

Văn hóa

99% dân Maroc là người Ả rập hoặc người Berber. Một số ít là dân từ sa mạc Sahara và châu Âu. Tuy ở châu Phi, nhưng da của người dân Maroc thuộc lại "trắng" nên được gọi là dân châu Phi trắng. Chỉ có một số nhỏ dân châu phi "đen" là hậu dệu của thế hệ nô lệ trước đây sống tại Maroc. Dân Berber là dân gốc tại Maroc nhưng sau khi dân Ả rập du nhập tới, họ cũng bị Ả rập hóa. Một số nhỏ còn lại là dân Do Thái, nhưng con số đang giảm đáng kể từ 265.000 năm 1948 xuống còn 5.500 hiện tại. Hầu hết những người nước ngoài sống tại Maroc là người Pháp và Tây Ban Nha. Dân Maroc định cư tại nước ngoài khá đông (Maroc kiều), hầu hết định cư tại Pháp với hơn triệu dân, Tây Ban Nha, Hà Lan, Bỉ.

Tôn giáo

99.9% dân Maroc theo đạo Hồi. Còn lại là chủ yếu theo Đạo Do Thái. Một số dân theo đạo Tin Lành, Thiên Chúa Giáo rải rác khắp nước những thường không gặp nhau thường xuyên vì lo sợ sự kiểm soát của chính phủ và sự phản đối của cộng đồng.

Thánh Mohammed, được những tín đồ Hồi giáo tin là vị ngôn sứ cuối cùng mà Thiên chúa (tiếng Ả Rập gọi là Allah) gửi xuống để dẫn dắt nhân loại. Ông được gọi là "sứ giả của Thượng Đế" bởi những người theo đạo, còn những người không theo đạo xem ông là người sáng lập Đạo hồi. Trong văn học và ngôn ngữ Việt Nam thông thường, ông được gọi là Đấng tiên tri hoặc Đại Tiên tri Mô-ha-mét. Theo các tín đồ Hồi giáo viết tiểu sử truyền thống, ông được sinh vào khoảng năm 570 tại Mecca và qua đời năm 632 tại Medina. Hai thành phố Mecca và Medina thuộc về miền tây của Ả Rập Saudi ngày nay. Đa số người dân Maroc cũng lấy tên Mohammed làm họ cho mình.

Tất cả những người theo đạo hồi đều phải tuân theo 5 quy tắc sau:
- Tin tưởng rằng "Chỉ có Chúa trời là vị toàn năng tối cao và Mohammed là thánh". Và đây cũng là câu được cầu nguyện thường xuyên.
- Cầu nguyện năm lần/ngày theo thông báo chung thống nhất trong nước. Lời thông báo do một vị đọc và được phát qua loa phát thanh của địa phương. Người mộ đạo cần quỳ chân trần và mặt hướng về vùng Mecca.
- Bố thí cho người nghèo
- Hàng năm phải thực hiện tháng ăn chay Ramadan để tưởng nhớ và biết thương xót người nghèo. Tháng này tính theo lịch Mặt Trăng. Trong tháng này, khi còn ánh sáng Mặt Trời, họ không được ăn và uống, đến đêm thì mới ăn. Cũng trong tháng này, con người phải tha thứ và sám hối, vợ chồng không được gần nhau vào ban ngày nhưng ban đêm vẫn có thể ân ái với nhau. Trẻ em và phụ nữ có mang không phải thực hiện Ramadan.
- Hành hương đến vùng đất thánh Mecca ít nhất một lần trong đời.

Đạo Hồi cũng có những điều khyên răn như không uống rượu, không ngoại tình, không giết người (trừ trường hợp đặc biệt là chiến đấu chống lại những kẻ lùng giết người đạo mình nhằm cưỡng bách bỏ đạo và giết những tên sát nhân để trừ hại cho dân lành), cấm quan hệ trước khi kết hôn, không ăn thịt lợn vì nó được xem là ô uế, và các động vật ăn thịt sống và ăn tạp như chó, mèo, chuột...(hèn gì thấy mèo ở Maroc rất nhiều).

Sẽ viết tiếp sau....

Tài liệu tham khảo:
1. http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%93i_gi%C3%A1o
2. http://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%E1%BB%93i_gi%C3%A1o

3. http://en.wikipedia.org/wiki/Morocco#Agriculture
4. Maroc Guides Mondes.

Nền nông nghiệp của Pháp - Hướng phát triển Nền nông nghiệp Việt Nam

Phần 1: Giới thiệu sơ về Nền nông nghiệp Pháp

Nước Pháp có lợi thế về nông nghiệp: diện tích đất đai cho nông nghiệp lớn (1/2ha mỗi người) và vị trí địa lý và khí hậu thuận lợi, hình thức tổ chức sản xuất nông nghiệp theo cộng đồng (politique agricole commune). Những lợi thế này đã giúp Pháp trở thành nước sản xuất nông nghiệp hàng đầu châu Âu với trữ lượng chiếm 18% tổng sản phẩm nông nghiệp và lương thực của châu Âu.

Diện tích nông nghiệp chiếm 53,2% cả nước. Nhưng chỉ có khoảng 3,4% dân Pháp làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp (tức khoảng 3 nhân công cho 100ha) năm 2007. Sự hiện đại hóa nông nghiệp đã làm cho số lượng nhân lực trong nông nghiệp giảm không ngừng. Nông nghiệp (kể cả ngành công nghiệp liên quan đến nông nghiệp - thực phẩm) đóng góp 4,5% tổng thu nhập quốc nội của Pháp (PIB), tương đương 72 tỷ EUR.

Lịch sử phát triển nông nghiệp Pháp

Nông nghiệp bắt đầu phát triển mạnh từ Giai đoạn cải cách (giữa thế kỉ XIX) với 3 điểm chính liên quan đến sở hữu đất: giá đất tăng dần; tăng khai thác các mảnh đất có diện tích trung bình (giữa 10-50ha) và việc sở hữu đất bởi nông dân.

Sau chiến tranh thế giới, nông nghiệp được công nghiệp hóa. Việc sử dụng phân hóa học và thuốc trừ sâu tăng mạnh. Song song với nó, là phong trào phát triển nông nghiệp xanh - nông nghiệp bio xuất hiện từ những năm 1970. Tiếp đến là những yêu cầu của quốc gia và châu Âu về việc bảo vệ môi trường - nông nghiệp bền vững (những quy định về sử dụng thuốc trừ sâu, sử dụng nước, về sản phẩm biến đổi gen, về môi trường). Từ năm 2007, những quy định về bảo vệ môi trường đã được thúc đẩy để phát triển nền nông nghiệp xanh (agro-écologique).

Về cấu trúc sản xuất nông nghiệp

Có khoảng 348.000 đơn vị sản xuất nông nghiệp với trung bình 73,3ha/đơn vị. Khoảng 2/3 là các đơn vị truyền thống một thành viên (một người) và 1/3 là do các hội tiến hành. Diện tích khai thác của mỗi đơn vị tăng dần từ 9ha năm 1892, lên 16ha năm 1963, lên 28ha năm 1988 và lên 39ha năm 1995.

Các vùng nông nghiệp và sử dụng đất

Cả nước Pháp có 411 vùng nông nghiệp sản xuất thuần nhất (zone d'agriculture homoogène - tức mỗi vùng đó chỉ trồng hay nuôi một loại cây/con duy nhất ví dụ như vùng trồng nho, vùng trồng ngô...).

Về trồng rừng: Diện tích rừng là 161.000km2, tỷ lệ phủ xanh là 30% tổng lãnh thổ cả nước.

 Nguồn: http://fr.wikipedia.org/wiki/Agriculture_en_France

Phần 2: là nhận định về hướng phát triển nông nghiệp của nhà trí thức Trần Huỳnh Duy Thức viết trong lá thư gửi con gái

"Nông nghiệp chỉ có thể phát triển mạnh khi có sự thay đổi lớn về quan điểm sở hữu đất đai, chính sách hạn điền và sự ưu tiên đầu tư hạ tầng nông nghiệp.
Thiếu quan tâm nông nghiệp là một sai lầm trong thời gian qua vì chủ trương ưu tiên cho công nghiệp. Gần đây chính phủ đã nhận ra tầm quan trọng của nông nghiệp và có sự quan tâm. Nhưng ba nghĩ ngành này chỉ có thể phát triển mạnh khi có sự thay đổi lớn về quan điểm sở hữu đất đai, chính sách hạn điền và sự ưu tiên đầu tư hạ tầng nông nghiệp. Ba cũng cho rằng những điều này sẽ đạt được sự tích cực trong cuộc cải cách thể chế kinh tế, chính trị đang và sẽ diễn ra quyết liệt sắp tới. Khi ấy thì nông nghiệp mới có thể thu hút được sự đầu tư về tiền vốn, công nghệ và chất xám để tái cấu trúc lại toàn bộ cách thức sản xuất nông nghiệp một cách quy mô và hiện đại. Nếu nông nghiệp VN không biến đổi tốt thì cũng không thể có được nguồn dịch vụ và công nghiệp phát triển tốt được. Vì tới hiện nay vẫn còn khoảng 70% dân số sống ở nông thôn và phụ thuộc vào những công việc về nông nghiệp, nếu lực lượng này không tăng được thu nhập lên đủ đề đầu tư vào giáo dục cho con cái thì đất nước mình sẽ không lấy đâu ra nguồn nhân lực chất lượng cho dịch vụ và công nghiệp. Số công nhân từ nông dân trên những vùng đất được biến thành nhà máy, khu công nghiệp trong thời gian qua không có sự chuyển đồi gì về chất cả. Họ cũng tiếp tục làm những công việc giản đơn không đòi hỏi có tri thức. Vì thế mà sự chuyển dịch kinh tế nông nghiệp sang công nghiệp vừa qua chưa tạo ra được sự thay đồi gì đáng kể về hiệu suất lao động, làm sự tăng trưởng quốc gia chưa bền vững. Do đó chiến lược quốc gia phải đột phá vào nông nghiệp trước tiên. Từ đầu năm 2014 đến nay, ông Thủ tướng VN có nhiều phát biểu đúng đắn về nông nghiệp, vấn đề chắc phải còn chờ tháo gỡ các nút thắt cổ chai thì mới có thể thực hiện được các quan điểm đó. Nhưng đây là việc bất buộc, nếu không làm được thì cả nền kinh tế của VN sẽ vẫn kém chất lượng, hiệu suất thấp và giá trị gia tăng không đủ trả cho sự hủy hoại môi trường. Nên ba tin rằng nó sẽ được đột phá thành công đầu tiên trong cuộc chuyển mình tới đây của đất nước, giống như người Nhật đã tập trung hiện đại hóa nông nghiệp trong 10 năm đầu tiên của cuộc Minh Trị Duy Tân dẫn đến cuộc chuyển mình vĩ đại của họ giữa thế kỷ 19.

Con người luôn là yếu tố quyết định. Nguồn nhân lực của một quốc gia mà không có chất lượng, có tri thức thì quốc gia ấy không thể phát triển tốt đẹp được cho dù nó có một nhóm lãnh đạo tinh hoa đi nữa. Rất nhiều người học hành giỏi giang nhưng vẫn mắc sai lầm cho rằng kiến thức của mình sẽ dễ dàng truyền đạt hoặc áp đặt xuống cho mọi người nếu mình nắm quyền lực. Nói gì thì nói, có thực mới vực được đạo, gia đình nông dân phải giàu có, ít ra là khá giả lên thì con cái họ mới được học hành tử tế. Không thể chỉ tự hào và trông chờ vào những trường hợp hiếm hoi nhà nghèo hiếu học để tin rằng nguồn nhân lực VN sẽ có tri thức. Mấy ngàn năm rồi chúng ta không thiếu những tấm gương như vậy, nhiều người trong đó đỗ đạt làm quan, trở thành những người nổi tiếng nhưng đất nước mình vẫn nghèo và lạc hậu, bị trải qua những thời kỳ nô lệ đen tối. Hàng triệu người thì mới có được một, hai người, làm sao mà đủ sức thay đổi được số phận cả một dân tộc. Con đồng ý hôn? Ba không nhìn thấy được cách nào khác để phát triển được nguổn nhân lực có tri thức cho VN bước nhanh và chắc vào nền kinh tế tri thức ngoài cách đột phá mạnh mẽ vào nông nghiệp cả. Người nông dân VN rất cần cù và chịu khó, chỉ cần gặp được những điều kiện đúng đắn thì họ sẽ bứt phá cho mà thấy, các ngành công nghiệp gia công chẳng là gì với họ đâu. Nhưng lâu nay họ không được tạo những điều kiện như thế, những nguồn đầu tư quốc gia được tập trung chủ yếu cho hạ tầng công nghiệp mà lại không tạo ra được giá trị cao. Ba tin rằng sự ưu tiên này sẽ thay đổi, tập trung vào cho nông nghiệp trong 10 năm tới. Việc này sẽ tạo nên những cơ hội công việc về thương mại, đầu tư hấp dẫn."

Nguồn: http://langnhincuocsongmuguet.blogspot.fr/2015/05/leader-5-tran-huynh-duy-thuc.html